Hiểu về thế giới và Tâm lý học hành vi
Lịch sử, kinh tế, chính sách và pháp lý của các quốc gia, kể lại bằng tài liệu gốc.
Khoa học của những điều mình vẫn làm: tư duy, tiền bạc, đàm phán, quảng cáo, tòa án, chính sách và thói quen.
Nhật Bản 1868–2026: học nhanh, hai lần cất cánh, và thể chế quyết định kết cục
Minh Trị, chiến tranh, cải cách thời chiếm đóng, tăng trưởng thần kỳ, Plaza và bong bóng, thập kỷ mất mát, Abenomics và Nhật Bản hôm nay trong một mạch nhân quả, kèm đánh giá chính sách được và chưa được.
Hồ sơ quốc gia
Singapore 1819–2026: sinh tồn bằng thể chế, và cái giá của mô hình
Cảng tự do, cú chia tách 1965, công nghiệp hóa bằng FDI, nhà ở công và cơ chế ba bên, suy thoái 1985, an ninh nguồn nước, mức sinh 0,97 và bầu cử 2025.
Hồ sơ quốc gia
Thụy Sĩ: không biển, không tài nguyên, và những thể chế làm nên sự giàu có
Trung lập 1815, Hiến pháp 1848, công nghiệp hóa không tài nguyên, vết đen Thế chiến II, học nghề, con đường song phương với EU, Credit Suisse và thuế quan Mỹ.
Hồ sơ quốc gia
Hà Lan: đất lấn biển, thương mại và mô hình đồng thuận "polder"
VOC và thời kỳ Hoàng kim, trận lụt 1953 và công trình Delta, khí đốt Groningen và "căn bệnh Hà Lan", Thỏa thuận Wassenaar, phán quyết nitơ, vụ Nexperia và bầu cử 2025.
Hồ sơ quốc gia
Phần Lan: nước nhỏ cạnh cường quốc, mô hình giáo dục và cuộc sống sau Nokia
Bồi thường chiến tranh, cải cách giáo dục, khủng hoảng 1990–1993, kỷ nguyên Nokia, gia nhập NATO và thất nghiệp cao nhất EU năm 2026.
Hồ sơ quốc gia
Dubai: thành phố cảng biến thiết kế pháp lý thành sức hút toàn cầu
Cảng ngọc trai, dầu mỏ ít ỏi, cảng Jebel Ali, khu tự do và tòa án DIFC, khủng hoảng nợ 2009, thuế doanh nghiệp, FATF và chương trình D33.
Hồ sơ quốc gia
Món nợ 61 năm: Thế chiến II chuyển trung tâm tài chính thế giới từ London sang Washington như thế nào
Từ Đạo luật Trung lập, Lend-Lease, khoản vay Keynes đàm phán năm 1945 đến năm tuần đồng bảng tự do năm 1947 và kỳ trả nợ cuối cùng năm 2006.
Tiền, luật và chiến tranh 1934–1971
Vì sao người thông minh vẫn trả lời sai: hai hệ thống tư duy
Hệ 1 nhanh, Hệ 2 chậm, mỏ neo, tính sẵn có, tính đại diện: những lối tắt của bộ não, thí nghiệm gốc và những gì đã không lặp lại được.
Tâm lý học hành vi: khoa học của những điều mình vẫn làm
Đạo luật Johnson 1934: luật trừng phạt con nợ trở thành đòn bẩy của trật tự hậu chiến
Cuộc tranh luận về "trả tượng trưng", tác động tới Thế chiến II, miễn trừ cho thành viên IMF và Ngân hàng Thế giới, hiệu lực đến nay.
Tiền, luật và chiến tranh 1934–1971
Sợ mất hơn ham được: lý thuyết triển vọng và những quyết định tiền bạc
Né tránh thua lỗ, hiệu ứng khung, hiệu ứng sở hữu, chi phí chìm: vì sao ta chốt lời quá sớm và ôm lỗ quá lâu.
Tâm lý học hành vi: khoa học của những điều mình vẫn làm
Đạo luật Trung lập 1939 và nguyên tắc "cash and carry": khi quy tắc trung lập không trung lập
Từ Ủy ban Nye đến Đạo luật 1939: vì sao điều kiện "trả tiền mặt, tự chở hàng" có lợi cho bên kiểm soát mặt biển.
Tiền, luật và chiến tranh 1934–1971
Ai ra giá trước? Tâm lý học trong đàm phán, từ chợ đến phòng họp
Lời đề nghị đầu tiên như mỏ neo, BATNA, kỹ thuật "cửa đóng trước mặt", và đàm phán trong văn hóa Việt Nam.
Tâm lý học hành vi: khoa học của những điều mình vẫn làm
Đạo luật Lend-Lease: khi một thiết kế pháp lý đưa nước Mỹ vào chiến tranh trước khi tuyên chiến
Không bán, không cho vay tiền, mà cho mượn hàng: Điều VII, quyết toán với Anh và Liên Xô, và phiên bản Ukraine năm 2022.
Tiền, luật và chiến tranh 1934–1971
Vì sao mình bấm "Mua ngay": nguyên lý thuyết phục trong quảng cáo và giới hạn pháp lý
Sáu nguyên lý của Cialdini, khan hiếm, lựa chọn mồi nhử, huyền thoại quá tải lựa chọn, và Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023.
Tâm lý học hành vi: khoa học của những điều mình vẫn làm
Bretton Woods: 22 ngày ở New Hampshire và trật tự tiền tệ kéo dài 27 năm
Keynes và White, neo vàng 35 USD/ounce, nghịch lý Triffin, cú sốc Nixon 1971 và những gì còn lại đến hôm nay.
Tiền, luật và chiến tranh 1934–1971
Khi thẩm phán cũng là con người: trí nhớ, mỏ neo và thiên kiến trong tòa án
Trí nhớ bị viết lại, nhân chứng nhận dạng sai, mỏ neo trong lượng hình, sự thật về "thẩm phán đói bụng" và Bộ luật Tố tụng hình sự 2015.
Tâm lý học hành vi: khoa học của những điều mình vẫn làm
Cú hích: khi nhà nước dùng tâm lý học để làm chính sách, và khi dữ liệu nói khác
Lựa chọn mặc định, Save More Tomorrow, thư đòi thuế, giải Nobel 2017, và hiệu quả thực đo trên 23 triệu người.
Tâm lý học hành vi: khoa học của những điều mình vẫn làm
Ý chí là chưa đủ: khoa học về thói quen, sự trì hoãn và những "chân lý" đã sụp đổ
66 ngày chứ không phải 21 ngày, kế hoạch "nếu… thì…", và sự thật về cạn kiệt ý chí, kẹo dẻo, Dunning–Kruger, tư duy phát triển.
Tâm lý học hành vi: khoa học của những điều mình vẫn làmChưa có bài phù hợp. Thử bỏ bớt điều kiện lọc.
Chuỗi bài
Tiền, luật và chiến tranh 1934–1971
Những đạo luật, hiệp định và hệ thống đã chuyển trung tâm tài chính thế giới từ London sang Washington.
- Món nợ 61 năm: Thế chiến II chuyển trung tâm tài chính thế giới từ London sang Washington như thế nào Anh · Mỹ
- Đạo luật Johnson 1934: luật trừng phạt con nợ trở thành đòn bẩy của trật tự hậu chiến Mỹ · Anh
- Đạo luật Trung lập 1939 và nguyên tắc "cash and carry": khi quy tắc trung lập không trung lập Mỹ
- Đạo luật Lend-Lease: khi một thiết kế pháp lý đưa nước Mỹ vào chiến tranh trước khi tuyên chiến Mỹ · Anh · Liên Xô
- Bretton Woods: 22 ngày ở New Hampshire và trật tự tiền tệ kéo dài 27 năm Toàn cầu
Hồ sơ quốc gia
Mỗi quốc gia một bài: con đường phát triển, thể chế, chiến lược và thách thức hiện nay, kèm bài học cho Việt Nam.
- Nhật Bản 1868–2026: học nhanh, hai lần cất cánh, và thể chế quyết định kết cục Nhật Bản
- Singapore 1819–2026: sinh tồn bằng thể chế, và cái giá của mô hình Singapore
- Thụy Sĩ: không biển, không tài nguyên, và những thể chế làm nên sự giàu có Thụy Sĩ
- Hà Lan: đất lấn biển, thương mại và mô hình đồng thuận "polder" Hà Lan
- Phần Lan: nước nhỏ cạnh cường quốc, mô hình giáo dục và cuộc sống sau Nokia Phần Lan
- Dubai: thành phố cảng biến thiết kế pháp lý thành sức hút toàn cầu UAE
Tâm lý học hành vi: khoa học của những điều mình vẫn làm
Vì sao ta quyết định như vậy, và những nguyên lý ấy được dùng thế nào trong kinh doanh, quảng cáo, đàm phán, tòa án và chính sách. Mỗi bài đều kiểm chứng nghiên cứu nào còn đứng vững.
- Vì sao người thông minh vẫn trả lời sai: hai hệ thống tư duy Tâm lý học
- Sợ mất hơn ham được: lý thuyết triển vọng và những quyết định tiền bạc Tâm lý học
- Ai ra giá trước? Tâm lý học trong đàm phán, từ chợ đến phòng họp Tâm lý học
- Vì sao mình bấm "Mua ngay": nguyên lý thuyết phục trong quảng cáo và giới hạn pháp lý Tâm lý học
- Khi thẩm phán cũng là con người: trí nhớ, mỏ neo và thiên kiến trong tòa án Tâm lý học
- Cú hích: khi nhà nước dùng tâm lý học để làm chính sách, và khi dữ liệu nói khác Tâm lý học
- Ý chí là chưa đủ: khoa học về thói quen, sự trì hoãn và những "chân lý" đã sụp đổ Tâm lý học
- Bỉ
- Hàn Quốc
- Đài Loan
- Áo
- Úc
- Indonesia